Facebook Twitter Google Plus Vimeo Youtube Feed Feedburner

ROS LBoard 1

Sudahkah universiti di Malaysia penuhi 5 ciri kehebatan?

 | March 21, 2017

Tidak salah memiliki kampus cantik dan mengadakan konvokesyen gemilang. Tetapi apakah 20 universiti awam dan 43 universiti swasta di Malaysia memenuhi ciri kehebatan sebuah pusat ilmu?

KOMEN

university-malaysia

Ada peribahasa Melayu berbunyi, indah khabar daripada rupa.

Tetapi di zaman klasik Melayu, belum ada lagi fotografi atau lukisan. Maklumat disampaikan melalui lisan. Itulah yang dikatakan khabar.

Maka khabar boleh jadi indah tetapi apabila benar-benar dilihat rupanya, ia tidaklah begitu. Itulah, indah khabar daripada rupa.

Kini sudah ada fotografi. Maklumat disampaikan melalui gambar. Rupa sesuatu boleh dilihat keindahannya. Umpamanya, bangunan dan landskapnya. Terutama bangunan yang menempatkan institusi seperti universiti.

Tetapi jika universiti itu tidaklah hebat setara dengan keadaan bangunannya, maka bolehlah dikatakan indah rupa daripada isi. Bangunannya cantik tetapi institusi yang menggunakan bangunan itu tidak mencapai tahap keindahan infrastrukturnya.

5 ciri

Kehebatan sesebuah universiti terletak pada 5 perkara. Pertama, fakultinya. Kedua, perpustakaannya. Ketiga, mahasiswanya. Keempat, penerbitnya. Kelima, peralatan penyelidikan seperti makmal, balai cerap dan seumpamanya.

Kemudian disebut juga peranan sebenar universiti adalah penyelidikan bagi menyumbang ilmu pengetahuan manusia. Maknanya kehebatan universiti terletak pada hasil penyelidikan dalam bentuk penemuan baharu yang menjadikannya pelopor bagi perkembangan keilmuan manusia.

Perkara ini dilanjutkan pula kepada konsep universiti penyelidikan. Maka dibezakan antara universiti penyelidikan, universiti dan kolej universiti.
Tetapi kesemua ini tidak lari daripada 5 tonggak universiti iaitu fakulti, perpustakaan, mahasiswa, penerbit dan peralatan penyelidikan.

Apa yang dimaksudkan dengan fakulti ialah para pensyarahnya. Jadi kehebatan sesebuah universiti bergantung pada para pensyarahnya yang terkenal.
Pensyarah yang hebat dari segi sumbangannya kepada ilmu dalam bentuk hasil penyelidikannya atau pengungkapan teori baharu bukan saja mengharumkan nama universiti, tetapi merupakan khazanah bagi negara.

Maknanya, universiti akan sentiasa mempertahankan ilmuwan hebatnya, di samping mendapatkan yang baharu, serta menyemai dan memupuk bakat akademik.
Nilai para cendekiawan ini tidak boleh diukur dengan usia lanjut mereka. Ada yang semakin tua, semakin berharga. Sebab itu, berakhirnya sesuatu tempoh perkhidmatan mereka tidak boleh menurut penentuan umur persaraan dan tamat kontrak.

Perpustakaan

Perpustakaan universiti bukan saja merupakan salah satu kemudahan untuk mahasiswa dan pensyarahnya tetapi merupakan sebahagian khazanah negara.
Selain daripada koleksi buku yang perlu dimiliki untuk kegunaan warga kampusnya, kehebatan perpustakaan universiti terletak pada keupayaannya mendapatkan manuskrip dan buku langka yang berkaitan dengan bidang kajiannya.

Walaupun pada zaman ini, sosok perpustakaan sudah berubah dengan dipanggil sebagai pusat maklumat, atau pusat sumber, tetapi peranan teras sebagai menyimpan manuskrip dan bahan bercetak akan terus relevan.

Pelajar atau mahasiswa?

Kehebatan sesebuah universiti juga terletak pada mutu mahasiswa. Pada masa ini, orang lebih banyak menggunakan istilah pelajar untuk mereka yang menuntut ilmu di universiti.

Walaupun tidak salah menggunakan istilah pelajar itu, tetapi dalam bahasa Melayu terdapat perkataan istimewa untuk mereka yang belajar di universiti. Istilah itu ialah mahasiswa.

Ia digunakan dalam Bahasa Indonesia dan Bahasa Malaysia. Dalam bahasa Inggeris, “undergraduate”.

Bahasa Melayu meletakkan kedudukan tinggi bagi mereka yang belajar untuk mendapatkan ijazah. Perkataan siswa asalnya digunakan untuk pelajar kolej, iaitu mereka yang belajar di peringkat diploma.

Sebab itu pada satu masa dulu, persatuan pelajar Institut Teknologi Mara dipanggil sebagai Kesatuan Siswa Institut Teknologi Mara (KSITM) dan bagi pelajar universiti, disebut Persatuan Mahasiswa Universiti Kebangsaan Malaysia (PMUKM).

Dalam bahasa Inggeris, kesemua mereka disebut “student”.

Jadi jika universiti memperoleh mahasiswa bermutu, maka ia akan menjadi institusi hebat. Mutu mahasiswa bukan saja bergantung pada kelulusan akademiknya tetapi lebih penting lagi ialah keintelektualannya.

Personaliti dan kepimpinan boleh meningkatkan mutu mahasiswa, tetapi perkiraan akhir ialah keintelektualan mereka. Maksud dengan keintelektualan bukanlah kemampuan lulus dengan cemerlang, tetapi lebih kepada kecintaan dan penghormatan pada ilmu.

Dalam hal ini, kualiti mahasiswa adalah lebih utama daripada kuantiti. Ini membawa kepada pengambilan dan kelulusan yang ketat.

Kemampuan pembiayaan tidak menentukan kemasukan ke dalam universiti. Biasiswa pasti ada untuk mahasiswa yang bermutu. Ia bukanlah suatu bantuan tetapi merupakan tugas universiti untuk memberikan biasiswa.

Dalam bahasa Melayu, istilah biasiswa bermaksud pembiayaan bagi penuntut ilmu. Dalam bahasa Inggeris, ia disebut scholarship. Istilah ini tidak pun memaparkan pembiayaan, ia hanya menunjukkan scholarship, literalnya bermakna keilmuwanan. Pembiayaan pelajaran adalah keilmuwanan.

Penerbitan

Ciri keempat bagi kehebatan universiti ialah terletak pada penerbitannya, sama ada monograf, buku atau jurnal. Mutu penerbitan pula terletak pada kebagusan penyuntingan dan penulisannya.

Sememangnya penerbitan memakan belanja yang tinggi lebih-lebih lagi penerbitan akademik tidak mempunyai pasaran meluas. Tetapi penerbitan akademik tidak perlu berbentuk mewah.

Pada masa ini pula sudah ada kaedah teknik cetak bila diperlukan, “print on demand” dan juga penerbitan digital. Apapun begitu, penerbit seperti Oxford University Press, Cambridge University Press, Princeton University Press dan seumpamanya melambangkan kehebatan universiti berkenaan.

Lima ciri yang disebutkan menunjukkan keindahan isi universiti. Kalau sesebuah universiti itu memiliki bangunan yang cantik, landskap yang nyaman dan pintu gerbang yang gah, sememang ia memiliki rupa yang indah.

Begitu juga upacara konvokesyen yang gemilang adalah juga merupakan sebahagian daripada rupa universiti yang indah. Tetapi jika universiti berkenaan bermutu rendah, maka ia boleh dikatakan sebagai indah rupa daripada isi.

Di sebalik pintu gerbang

Tidak salah untuk memiliki kampus yang cantik dan konvokesyen gemilang. Persekitaran yang baik boleh menggalakkan aktiviti ilmu. Begitu juga dengan kemudahan yang bagus dalam kampus seperti dewan besar, dewan kuliah, kedai buku, asrama, kafe, masjid, stadium, gimnasium, kolam renang, muzium, balai seni, auditorium, klinik, taman dan seumpamanya boleh memberi keselesaan bagi warga kampus.

Tetapi apabila melihat pintu gerbang cantik dibina di universiti awam, begitu juga taman lengkap dengan air terjun dalam kampus, tentulah ada sebahagian rakyat mempersoalkan mengenai perbelanjaan universiti. Dan ini lebih terasa di sebalik pemotongan belanjawan.

Universiti awam juga disuruh berniaga untuk menambahkan isi dana mereka. Persoalannya, adakah mereka mempunyai kemahiran perniagaan. Keadaan ini adalah berlainan jika mereka merupakan universiti swasta.

Bertahun-tahun dulu, saya pernah melawat sebuah perpustakaan fakulti di sebuah universiti awam baharu. Di dalam perpustakaannya terdapat rak-rak kosong dengan bilangan buku yang sedikit. Oleh kerana ia baharu, mungkin proses memperolehi buku belum selesai.

Tetapi hiasan pada perpustakaan itu cantik. Ada taman batu kecil dan air pancutnya. Tentulah saya berasakan ia sesuatu yang janggal dan terfikir mentaliti banyak orang yang lebih mengutamakan rupa daripada isi.

Pada masa ini terdapat 20 universiti awam dan 43 universiti swasta, 14 kolej universiti swasta dan enam kampus universiti asing di Malaysia.

Cuba ukur 5 ciri yang diutarakan di atas pada kesemua 63 pusat pengajian tinggi itu!

* Zin Mahmud ialah bekas pengarang kanan Kumpulan Utusan.

Di atas kepercayaan kebebasan bersuara tanpa wasangka, FMT cuba untuk berkongsi pandangan dengan pihak ketiga. Artikel yang disiarkan ini adalah pandangan peribadi penulis dan tidak mempunyai kaitan dengan FMT.

Universiti di Malaysia, indah rupa daripada isi?


Comments

Readers are required to have a valid Facebook account to comment on this story. We welcome your opinions to allow a healthy debate. We want our readers to be responsible while commenting and to consider how their views could be received by others. Please be polite and do not use swear words or crude or sexual language or defamatory words. FMT also holds the right to remove comments that violate the letter or spirit of the general commenting rules.

The views expressed in the contents are those of our users and do not necessarily reflect the views of FMT.

Comments